Werk je met grote compressoren in de chemie, petrochemie, kunstmestindustrie, olie- en gassector of bij aardgaswinning en -transport? En worden die compressoren nu aangedreven door een stoomturbine of gasturbine? Dan ligt er mogelijk een grote kans om energie te besparen en je directe CO₂-uitstoot te verlagen. Op deze pagina lees je wanneer elektrificatie kansrijk is, waar je technisch op moet letten en hoe je de eerste stap zet.
Bij elektrificatie vervang je de stoom- of gasturbine door een elektrische motor. Vaak gebeurt dit met een frequentieregelaar, ook wel Variable Speed Drive of VSD genoemd. Zo regel je het toerental van je compressor nauwkeurig en gebruik je minder energie. Elektrificatie van stoomturbine- en gasturbine-aandrijving is vooral interessant voor bedrijven met grote mechanische aandrijvingen, meestal boven de 1 MW. Denk aan compressoren in krakers, ammoniakinstallaties, raffinageprocessen, gastransport of olie- en gaswinning.
Past deze route bij jouw bedrijf? Hoe werkt een elektrische compressoraandrijving? Wat betekent dit voor je netaansluiting? Wat zijn de voordelen?
Waar moet je op letten? Hoe ziet de businesscase eruit? Voorbeelden uit de praktijk Subsidies en fiscale steun
Deze verduurzamingsroute is van toepassing op industriële bedrijven met grote compressoren, pompen of vergelijkbare mechanische aandrijvingen. Industriële compressoren met stoom- of gasturbine-aandrijvingen komen in een beperkt aantal sectoren voor: chemie, petrochemie, kunstmest, olie- en gaswinning en aardgaswinning of aardgastransport.
Herken je één van deze situaties?
Bij toekomstige elektrificatie van krakers en fornuizen is de elektrificatie van compressoraandrijvingen een voordehand liggende maatregel vanwege de afname van de stoomproductie.
Bij elektrificatie van een compressoraandrijving vervang je de turbine door een elektromotor. Meestal gaat het om een elektromotor op hoogspanningsniveau. De motor wordt vaak gecombineerd met een VSD.
Een VSD helpt om:
Een bestaande gasturbine heeft vaak een mechanisch rendement van ongeveer 25 tot 40%. Een elektromotor met VSD haalt in veel gevallen rond de 95% totaalrendement. Daardoor kan de efficiency sterk verbeteren.
Bij stoomturbines hangt het voordeel af van het type turbine. Een condenserende stoomturbine biedt vaak meer besparingspotentieel dan een tegendrukturbine. Bij een tegendrukturbine wordt de turbine tevens als stoom(druk)reduceer gebruikt en moet je extra goed kijken naar de rol van de turbine in je stoomsysteem. Elektrificatie van stoomturbine aandrijving levert een efficiencyverbetering op van 55% bij een tegendruk turbine tot maximaal 75% bij een condenserende turbine.
Elektrificatie vraagt veel elektrisch vermogen. Daarom is beschikbaarheid van elektrisch vermogen één van de eerste punten om te onderzoeken. Indien een flexibele bedrijfsvoering mogelijk is, dan kan een bijdrage geleverd worden aan het verminderen van netcongestie.
Stel jezelf de volgende vragen:
Begin hier vroeg mee. Netverzwaring kan veel tijd kosten. Ook kunnen extra netkosten veel invloed hebben op je businesscase.
Kun je jouw compressor flexibel inzetten? Dan kan je bijvoorbeeld meer draaien op momenten met veel duurzame elektriciteit of lagere stroomprijzen. Ook kun je mogelijk meedoen aan flexibiliteits- of congestiediensten. Een aangepast contract met de netbeheerder, bijvoorbeeld een CBC of ATR, zorgt voor lagere transportkosten van elektriciteit en verduurzaming.
Lees meer op de pagina Netaansluiting.
Elektrificatie van een stoom- of gasturbine-aandrijving kan veel opleveren.
Vooral bij gasturbines zonder nuttig gebruik van restwarmte kan het voordeel groot zijn. Je vervangt dan een relatief inefficiënte aandrijving door een efficiënte elektrische aandrijving. Conceptueel is de elektrificatie van de aandrijvingen eenvoudig.
Elektrificatie is kansrijk, maar vraagt een goede voorbereiding.
Daarom is het belangrijk om techniek, energie, productie en financiën vanaf het begin samen te brengen.
Investeren in de elektrificatie van een gasturbine- of stoomturbine compressoraandrijving is zowel een operationele vraag als een economische afweging. Omdat met elektrificatie veel energie bespaard kan worden, is de business case vaak haalbaar.
De businesscase hangt af van de investering, en de jaarlijkse kosten en besparingen.
Een businesscase is het meest kansrijk als de bestaande turbine een laag rendement heeft, je veel draaiuren maakt en de kosten voor netaanpassing beperkt blijven.
Bij Yara Sluiskil is een ammoniakcompressor van ongeveer 3,2 MW geëlektrificeerd:
Ook bij Shell Moerdijk zijn projecten uitgevoerd voor de elektrificatie van stoomgedreven compressoren:
Er zijn verschillende regelingen die mogelijk passen bij elektrificatieprojecten. Denk aan:
• Flex-e voor flexibel elektriciteitsgebruik, zoals een flexibiliteitsscan, haalbaarheidsstudie of flexibiliteitsmaatregelen; • VEKI voor bewezen klimaatinvesteringen in de industrie; • EIA voor belastingvoordeel bij investeringen in energiebesparende bedrijfsmiddelen; • DEI+ voor pilot- en demonstratieprojecten met innovatieve technieken; • MOOI voor meerjarige onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten in samenwerkingsverband; • STUDI voor haalbaarheidsstudies naar innovatieve pilot- of demonstratieprojecten in de industrie.
Controleer altijd de actuele voorwaarden voordat je een aanvraag voorbereidt. Regelingen veranderen per jaar en per openstelling.
Bekijk de Regelingenhulp Verduurzaming Industrie
Je zoekopdracht leverde helaas geen resultaat op. Controleer de spelling of probeer het opnieuw met een andere term.
Agenda Inspiratie Webarchief
Samenwerking Stel je vraag
Privacyverklaring Gebruikersvoorwaarden Cookie-instellingen Cookieverklaring Toegankelijkheidsverklaring Kwetsbaarheid melden
Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer over cookies in onze cookieverklaring.
Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens en zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website.
Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.
Deze cookies worden gebruikt om statistieken te meten over het gebruik van de website (bijvoorbeeld via Google Analytics, Siteimprove of Matomo) en voor externe videodiensten zoals YouTube of Vimeo. Hiervoor maken wij gebruik van diensten van derde partijen. Deze cookies worden alleen geplaatst na jouw toestemming.
Jouw keuze aanpassen? Dat kan op elk moment via de cookie-instellingen in de footer.