Industrie krijgt nieuwe koolstofketens in energiesysteem 2050

14-04-2023

In de Outlook Energiesysteem 2050 heeft de industrie nog steeds een prominente rol. Maar de koolstofketens zullen wel verschuiven. Ook is het volgens de experts nog maar de vraag of alle producten in Nederland zouden moeten worden geproduceerd. Maar als dat gebeurt, dan wel circulair.

Branches

Keramische industrie
Levensmiddelenindustrie
Chemische industrie
Metallurgische industrie
Papier- en kartonindustrie
Glasindustrie
Afval- en recyclingsector
ICT-sector
Olie- en gasexploratiebedrijven
Kunststoffenindustrie

Industrieclusters

Cluster Chemelot
Cluster Noord-Nederland
Cluster Noordzeekanaalgebied
Cluster Rotterdam-Moerdijk
Cluster Zeeland/West-Brabant
Cluster 6
Cluster 7

Industrieroutes

CC(U)S en negatieve emissies
Elektrificatie
Waterstof
Proces-efficiëntie en restwarmte
Circulariteit

Een breed samengestelde groep experts werkte het afgelopen jaar aan een nieuw advies voor het energiesysteem voor 2050. Het Expertteam Energiesysteem 2050 benaderde het advies niet alleen technisch, maar keek ook naar de maatschappelijke inbedding, in het bijzonder naar de rol van de burger en hoe we de transitie eerlijk maken.

De onderzoekers kozen ervoor om te backcasten van de gewenste situatie in 2050. In dat jaar ziet Nederland er volgens de experts anders en beter uit dan nu. Energie komt niet meer uit fossiele brandstoffen. Daardoor is Nederland schoner, stiller en groener.

Nederland wordt een prettige samenleving waarin we meer met het openbaar vervoer reizen en minder met de auto. Waarin we wonen in compacte groene steden en dorpen met voorzieningen op loopafstand. Het landelijk gebied is gevarieerder: met minder veeteelt. En met de teelt van andere gewassen, ook voor natuurlijke grondstoffen.

Energiemix

In de Outlook focust het Expertteam op drie belangrijke onderdelen van het energiesysteem: elektriciteit, koolstof en lokale energiesystemen. In hun analyse concluderen de experts ten eerste dat elektriciteit de hoofdcomponent van het Nederlands energiegebruik zal worden. Waterstof heeft een beperkte rol in het energiesysteem van 2050 (minimaal 10-15%), maar is vooral voor de industrie wel onmisbaar.

Circulaire koolstof

Na uitbanning van fossiele energie wordt koolstof een belangrijke en schaarse grondstof in de industrie. De  experts verwachten dat de economie in 2050 ook anders zal zijn. Ons industriebeleid moet volgens de experts vooral in Europees perspectief worden bekeken. Vanwege schaarste kan en hoeft niet alles binnen de Nederlandse grenzen te worden geregeld. Energiebesparing en circulariteit zijn onmisbaar in elk ontwikkelpad, en zeker voor een succesvolle industriële transitie.

Het expertteam zet vooral in op het verminderen van de vraag naar materialen. Dit vergt gericht beleid op vraagreductie, een normering om circulariteit te stimuleren en productontwerp voor circulariteit te bevorderen. De experts adviseren de overheid bovendien meer te sturen op industriebeleid. Dit vraagt om maatwerk op basis van een industrievisie voor de periode 2040-2045.

De experts voorzien ook dat handelsstromen zullen veranderen, waarmee ontwerpprincipes onder druk kunnen komen te staan. Ze adviseren dan ook duurzaamheid en rechtvaardigheid te borgen in ketens, alsook in de import van goederen en grondstoffen. Dit geldt al voor biomassa, maar zal ook voor waterstof, ammoniak, en andere grondstoffen en halffabricaten moeten gelden.

Ook opvallend in de aanbevelingen, is dat ondanks de afvang en opslag van CO2 (CCS) nog steeds een prominente rol speelt in de transitie naar emissieloze productie.

Burgers centraal

Het expertteam ziet een belangrijke rol voor burgerparticipatie bij de energietransitie. Daarom besloot men vorig jaar om een inwonerraad te organiseren voor meer inzicht. De Inwonerraad Energie is een groep van 50 mensen uit Nederland die op representativiteit zijn geselecteerd.

Afbeeldingen

X (voorheen Twitter)

Cookie-instellingen
Cookie-instellingen sluiten

Cookie-instellingen

Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer over cookies in onze cookieverklaring.


Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens en zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website.

Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.

Deze cookies zijn van aanbieders van externe content op deze website. Denk aan film, marketing- en/of tracking cookies.